Wchodzisz do łazienki w galerii handlowej, na stacji paliw czy w biurze. Wszystko wygląda czysto, czuć zapach detergentów. Jednak jako mikrobiolog wiem coś, czego ty nie widzisz — wokół unosi się coś, co naukowcy nazywają chmurą fekaliów. To nie metafora, ale realne zjawisko biomedyczne.
Kiedy po raz pierwszy usłyszałem o skali tego problemu od Jasona Tetro, znanego eksperta w dziedzinie higieny, przestałem patrzeć na publiczne WC w ten sam sposób. Okazuje się, że większość z nas popełnia błąd już w pierwszej sekundzie po otwarciu kabiny.
Niewidzialna mgła, która osiada na wszystkim
Większość toalet w miejscach publicznych w Polsce nie posiada deski z pokrywą. To projektowy błąd z opłakanymi skutkami. Podczas spłukiwania wody powstaje aerozol składa się z mikroskopijnych kropel, które mogą być wyrzucane na odległość do dwóch metrów.
Co znajduje się w tej mgle? Badania są bezlitosne:
- Bakterie E. coli oraz salmonella.
- Groźne norowirusy wywołujące rewolucje żołądkowe.
- Cząsteczki kału, które osiadają na 50% wszystkich desek sedesowych.
Sama deska nie jest twoim największym wrogiem, o ile nie masz na skórze otwartych ran. Prawdziwym zagrożeniem jest to, co wdychasz lub co osiada na twoich dłoniach i ubraniu.
Zasada 30 sekund: Strategia przetrwania w WC
Zauważyłem, że najbezpieczniejszą metodą korzystania z toalety jest technika "oczyszczenia terenu". Zamiast od razu siadać (lub "na narciarza"), wykonaj te dwa kroki, które mogą uratować cię przed zatruciem:
1. Wrzuć bieg wsteczny po spłukaniu
Zanim skorzystasz z toalety, spłucz wodę. Ale uwaga: natychmiast wyjdź z kabiny. Odczekaj około 30 sekund na zewnątrz. To pozwoli największym kroplom aerozolu opaść, zamiast lądować na twojej twarzy.
2. Uciekaj przed końcowym płukaniem
Kiedy skończysz, naciśnij przycisk spłukiwania i wyjdź tak szybko, jak to możliwe. Nie stój nad muszlą, sprawdzając, czy wszystko zniknęło. To właśnie w tym momencie chmura jest najgęstsza.
Suszarka czy papier? Wybór jest tylko jeden
Przy umywalce czeka kolejna pułapka. Choć suszarki do rąk wydają się nowoczesne i ekologiczne, w rzeczywistości działają jak rozpylacze bakterii. Zasysają one powietrze z łazienki (to samo z naszą "chmurą") i z dużą siłą wydmuchują je prosto na twoje czyste dłonie.
Moja rada: Zawsze wybieraj ręcznik papierowy. Mechaniczne tarcie papierem o skórę fizycznie usuwa resztki drobnoustrojów, których nie zmyło mydło. W polskich realiach, gdzie w wielu miejscach suszarki są starej daty, papier to twój jedyny prawdziwy sojusznik.
A Ty jak radzisz sobie w publicznych łazienkach — masz swoje sprawdzone patenty na uniknięcie zarazków, czy po prostu starasz się o tym nie myśleć?
